Madrigal á cibdá de Santiago. Federico García Lorca

Chove en Santiago,
meu doce amor.
Camelia branca do ar
brila entebrecida ó sol.
Chove en Santiago
na noite escura.
Herbas de prata e de sono
cobren a valeira lúa.
Olla a choiva pola rúa,
laio de pedra e cristal.
Olla no vento esvaído
soma e cinza do teu mar.
Soma e cinza do teu mar
Santiago, lonxe do sol;
ágoa da mañán anterga
trema no meu corazón.

García Lorca, Federico (1978) Seis poemas galegos (Madrid: Akal, Col. arealongiña)

Versión de Carlos Díaz


Luar Na Lubre


En

Cando ti volvas... Valentín Paz-Andrade

NA MATRICIAL GALIZA, SEMPRE TÚA,
que dend-a Torre d'Hercules ao Miño
un facho acenderá por cada illa,
cando ti volvas pol-o mare;
de toxo unha fogueira en cada monte,
cando ti volvas pol-o mare;
dos castros na coróa unha cachela,
cando ti volvas pol-o mare;
unha loura candea en cada pino,
cando ti volvas pol-o mare;
o seu cirio de frouma os alciprestes,
cando ti volvas pol-o mare;
luces de ardora branca en cada mastro,
cando ti volvas pol-o mare;
un farol mariñeiro en cada dorna,
cando ti volvas pol-o mare;
veliñas â xanela en cada casa,
cando ti volvas pol-o mare;
e as pérolas das bágoas derramadas,
cando ti volvas pol-o mare,
cando ti volvas pol-o mare...

Paz Andrade, Valentín (1955). Pranto matricial (Buenos Aires: Ediciones Galicia del Centro Gallego de Buenos Aires)

2naFronteira (2012)

En

Ai, amor! Xosé Neira Vilas

Que lonxe! Que lonxe estás!
Canta terra entre nós dous.
Peno dende que te fuches.
Ai, amor! Ai, amor!

Cando busco nos teus ollos,
magóame o corazón.
Cantas cousas non pasaron!
Ai, amor! Ai, amor!

Pasaron meses e anos,
e a mocidade pasou.
Mido por noites o tempo.
Ai, amor! Ai, amor!

Por ti agardo cada día,
ateigada de ilusión.
Ven axiña, volta a min.
Ai, amor! Ai, amor!

Ai amor, que lonxanía!
Que soedade, que delor!
Vivir sen ti non é vida.
Ai, amor! Ai, amor!

Cartas van e cartas veñen
e as palabras tinta son.
Quero escoitar a túa voz!
Ai, amor! Ai, amor!



Hai anos este poema, grazas á xenerosidade de Neira Vilas, viaxou desde Cuba a Galicia para que A Quenlla puidese musicalo. Hoxe, grazas unha vez máis á xenerosidade de Xosé Neira Vilas, podemos publicalo por primeira vez. Grazas!

A Quenlla (2001)

Alalá. Manuel Rivas

Á vella maneira


A Cachi e Amparo

Eu de noite iría de noite,
no medio do temporal.
Ir de día á luz do día
dáme medo, miña nai.

No fondo do teu ollare
unha gamela abanea.
Quen se puidera afogare
na ardora dunha misteira.

O que soño é verdade
como o silencio é un falare.
Se roubei o teu retrato
foi pra aprender a mirare.

Eu non sabía que había
tanta alegría nas bágoas
nin neve nas bidueiras
nin esperanza nas mágoas.


Rivas, Manuel (2009), A desaparición da neve, (Madrid: Alfaguara)

2naFronteira (2010)
Manuel Rivas. Pulpiño Viascón, música e voces.
Berrogüetto (2010) En

Monólogo do vello traballador. Celso Emilio Ferreiro

Agora tomo o sol. Pero até agora
traballei cincoenta anos sin sosego.
Comín o pan suando día a día
nun labourar arreo.
Gastei o tempo co xornal dos sábados,
pasou a primavera, veu o inverno.
Dinlle ao patrón a frol do meu esforzo
i a miña mocedade. Nada teño.
O patrón está rico á miña conta,
eu, á súa, estou vello.
Ben pensado, o patrón todo mo debe.
Eu non lle debo
nin xiquera iste sol que agora tomo.

Mentras o tomo, espero.


Celso Emilio Ferreiro (1978) Longa noite de pedra en Obra completa, I (Madrid: Akal editor)

Xerardo Moscoso (1976)
Los Tamara (1974)
Xavier del Valle (1968)

Tenrura. Manuel María

Pouco importa que a ave da esperanza
ou a chispa amarela do desexo
crucen por nós como un salouco
para converterse en néboa
ou sombra esvaída na lembranza.
O que de verdade importa,
amada e irrenunciábel compañeira,
é a chama delicada da tenrura
coa que alcendemos o lume
no que queimamos a monótona
tristeza dos días e onde arde,
serea e mansamente, a árbore
fidel e rumorosa da nosa propia vida.

Manuel María (2001). A Luz resucitada en Obra poética completa II (1981-2000) (A Coruña: Espiral Maior)

Xardín desordenado

María Soliña. Celso Emilio Ferreiro

Polos camiños de Cangas
a voz do vento xemía:
ai, que soliña quedache,
María Soliña.
Nos areales de Cangas,
muros de noite se erguían:
ai, que soliña quedache,
María Soliña.
As ondas do mar de Cangas
acedos ecos traguían:
ai, que soliña quedache,
María Soliña.
As gueivotas sobre Cangas
soños de medo tecían:
ai, que soliña quedache,
María Soliña.
Baixo os tellados de Cangas
anda un terror de auga fría:
ai, que soliña quedache,
María Soliña.

Celso Emilio Ferreiro (1978) Obra completa, I (Madrid: Akal editor)

María do Ceo (2008)
Luar Na Lubre (2007)
Carlos Núñez con Teresa Salgueiro (1999)
Los Tamara (1987)
Benedicto (1976)
Amancio Prada (1974)
Xavier del Valle (1968)

Contra a morte o amor que vai comigo. Lois Pereiro

Dos días que reserva para min o destino
cada unha das súas noites por vivir
sería a derradeira
a única esencial
se puidese vivirte a ti tamén
trasnoitado sobre o teu corpo en calma
cohabitando os teus soños
sobrevivido á miña inexistencia
soñado nas túas noites
ou prorrogado en ti.

xullo, 95

Lois Pereiro (1995), Poesía última de amor e enfermidade 1992-1995 (Santiago de Compostela: Edicións Positivas)

Alexandro González e Uxía Senlle (2009)

Poderíano escoller como epitafio. Lois Pereiro

Cuspídeme enriba cando pasedes
por diante do lugar onde eu repouse
enviándome unha húmida mensaxe
de vida e de furia necesaria.

outono, 95

Lois Pereiro (1995), Poesía última de amor e enfermidade 1992-1995 (Santiago de Compostela: Edicións Positivas)

Nación Reixa (1997)

En Leonberg. Lois Pereiro

"Bid adieu, adieu, adieu,
Bid adieu to girlish days".
J. JOYCE
("Chamber music", XI)


ABURRIDO
un olor a café
na indiferencia de Praga.
Prumas na cabeza, verde artificial.
Unha entrada excitante
para un xogo final de namorados.

Un tenor azul canta o turno da pasión cando
cae o único inocente.

Sobre o fondo exipcio
a testa ladeada, de perfil.


Pereiro, Lois (1996) Poemas para unha loia (A Coruña:Espiral Maior)

Manu Clavijo (1994) En

Narcisismo. Lois Pereiro

Sigo os pasos do sangue no meu corpo

e coa unlla do meu dedo máis firme

abro un sulco vermello en media lúa

na vea que me acolle tan azul.

Pereiro, Lois (1992). Poemas 1981/1991 (Santiago de Compostela: Edicións Positivas)

Radio Océano (1994) En

Amor. Aquilino Iglesia Alvariño

N-unha pupila azuada
Vin tremer a Amor-meniño:
era sobr' a frol d' o liño
Unha bágua d' a Rosada,

Coma un amante a unha amada,
Amor etérmo -¡quimeira!-
Xurou â frol d' a liñeira
A lágrima d' a orvallada.

Mais... d' a Aurora ô crarexar,
Eis qu' o Fado separar
Quixo o que Diós axuntara:

A frol d' o liño esfollouse...
E a lagrimiña tornouse
Aos ceios, donde morara...

Iglesia Alvariño, Aquilino (1986), Señardá en Poesía Galega Completa (Vigo: Edicións Xerais de Galicia)

Batital (2010) En

O cartafol do vento. Manuel Antonio

O VENTO perdeu as follas
do seu cartafol
-esas que os chuvascos
mecanógrafos
teclean no manual dos mastros?

As gavotas non teñen quitasol
pero fan raudos equilibrios
polo aramio transparente
de tódalas ortodrómicas do ceo

O pailebote sen velas
-Serán esas que o vento
levou no seu cartafol?
tamén fai equilibrios no ronsel

Coa boca aberta
-caille a baba-
está mirándonos o babión do Sol.

Manuel Antonio (1990), De catro a catro e outros textos (Vigo: Edicións Xerais de Galicia)

Maite Dono. (1998)

Chove pausiño pras sombras. Uxío Novoneyra

CHOVE pausiño pras sombras
chove pra baixo e pra riba.
O aire de soño en soño
a auga pinga que pinga...

Ven a noite polos eidos...
Vaise a tarde que nin xeme
decindo adeus con un xeito
que non sein nin se me esquece.

Novoneyra, Uxío (1981) Os Eidos. Libro do Courel (Vigo: Edicións Xerais de Galicia)

Maite Dono & Baldo Martínez (2010)

Seica soamente durará de min. Anxo Quintela

Seica soamente durará de min
o fume do tabaco que me cura,
capaz de sandar este afán sen fondo
de vela que despide o mastro.
Queda
a conversa fiada entre vapores,
o covarde valor das altas horas,
a danza dos xitanos e un gambito
de dama memorable contra a morte.
Vaise a vida en volutas, en querermos
desexo en toda costa. A cheminea

afoga un tiro en medio da feluxe.


Quintela, Anxo (1996), O asasino estrábico (Vigo: Edicións Xerais)

Marful

No niño novo do vento. Álvaro Cunqueiro

No niño novo do vento
hai unha pomba dourada,
meu amigo!
Quén poidera namorala!

Canta ao luar e ao mencer
en frauta de verde olivo.
Quén poidera namorala,
meu amigo!

Ten áers de frol recente,
cousas de recén casada,
meu amigo!
Quén poidera namorala!

Tamén ten sombra de sombra
e andar primeiro de río.
Quén poidera namorala,
meu amigo!

CUNQUEIRO, Álvaro, Cantiga nova que se chama Riveira, en Obra en galego completa, Vigo, Ed. Galaxia, 1980.


Xoel López (2009)
Milladoiro. (2008) Voz, Laura Alonso
Astarot (2000)
Amancio Prada (1987)
Luís Emilio Batallán (1975)

Polos teus ollos quen pasóu, amiga. Álvaro Cunqueiro

Polos teus ollos quen pasóu, amiga,
deixóu unha ollada de amore perdida.
Nos ollos teus.

Deixóu de amore perdida unha ollada
polos teus ollos quen pasóu, amada.
Nos ollos teus.

Cinza levás nos ollos, amiga,
daquela ollada de amore perdida.
Nos ollos teus.

Borrallo nos ollos levás, amada,
que non miraches a quen te ollaba.
Nos ollos teus.

Cunqueiro, Álvaro (1980) Cantiga nova que se chama riveira in Obra en Galego Completa I (Vigo: Ed. Galaxia)

Versión de Rodrigo Romaní (2000)
Miguel Alonso

Maria Siléncio. Ricardo Carvalho Calero

Ricardo Carvalho Calero 1910-1990

Cabeleira de chúvia, ollos de néboa.
Maria Siléncio, esfarrapada, à espreita.

Sempre agardando, pola noite, as barcas.
A tua angúria fala con olladas.

Maria Nocturna: no peirán ¿qué esperas?
¿polo dia non vives?
¿Naces cada solpor? ¿Cais de primeira estrela?

Maria Siléncio, sempre dura e muda...
¿Cál é a barca que agardas?

Das fontes dos teus ollos
fluen rios de sono.
Pero ti sempre dura e desvelada,
batida polo vento, no peirán...

Maria Siléncio, eu roubaria
no ceu
a estrela de mel,
na água
a estrela de prata,
pra che mercar a fala.

Se queres ulir flores,
darei-che a flor da lua.

Maria do Mar, ¿qué barca agardas?

¿Queres o sol, carne de lua fria?

O sol é un porco-espiño disfarzado.
No mar agora, ourizo de mar, dorme.

Pescado pola cana do abrente,
darei-cho eu, raiolante e mollado.

¡Maria Siléncio, Voz Dormida: fala!

¿A qué afogado esperas,
Maria da Sombriza Espranza?

Maria Siléncio, ¿aagardas a tua voz?
¿As ondas do mar levado roubaron-cha?

De chúvia e vento vestida,
Maria Siléncio, calada...

Carvalho Calero, Ricardo (1980) Pretérito Imperfeito (1927-1961) (A Coruña: Ediciós do Castro)



Versión de A Minha Embala  gañadora do concurso Musicando Carvalho Calero 



Fanny + Alexander (2007) En

No bicarelo do bico do brelo. Uxío Novoneyra

A Branca-Petra do Courel

NO bicarelo do bico do brelo
canta o paxariño.
No mesmiño
bicarelo do bico do brelo.

Novoneyra, Uxío (1981): Os Eidos. Libro do Courel (Vigo: Edicións Xerais de Galicia)

Uxía
Na Virada. Voz, Mª Xosé Villar.

As ratas. Luís Seoane

Luís Seoane (1910-1979)

Na Galiza, ise vello pobo,
carballo carcomido de raios e bestigos,
loita, dende fai séculos,
o home cas ratas.
Coma nos castelos abandoados,
onde xa caíron traves e brasós,
escóitanse queixumes de gonzos ferruxentos.
Dende fai séculos loitan en Galiza
os homes cas ratas.
Vencendo sempre as ratas.
Ate que toda ela fique,
coma ises castelos roiñentos
e os mosteiros sin altares
nin lembranzas de ritos,
sendo soio rondada de morcegos
e pantasmas.
Coberta de edra, de Iabel.
Morándoa soio as ratas.
Somente as ratas.

Seoane, Luís (1990), Poesía completa, 2. As cicatrices. A maior abondamento (Vigo: Edicións Xerais de Galicia)

A Quenlla (1990). Adaptación de Manuel María.